Feesten en Gedenkdagen
Stille week
Door het jaar heen staan
er
bijzondere dagen op onze kalender. sinds jaar en dag gaat dat zo. daar
ook zo onze aandacht aan besteden. Om je enig houvast te geven op deze
site een overzicht van de christelijke feesten. Niet dat ze allemaal
even indringend worden gevierd, maar meer dan de moeite waard om er
niet alleen mee op de hoogte te zijn maar je ook eens nader in te
verdiepen. Hieronder én hiernaast een schat aan informatie.
Veel genoegen ermee.
De kerk: Stille week
We
houden een behoorlijk aantal christelijke feestdagen. Maar wat houden
die
dagen eigenlijk in, behalve dat het vrije dagen zijn? Alleen maar
recreëren of...?
Week van bezinning : De Stille week
PRESENTATIE
Zondag: Palmpasen
Het is zes dagen voor Pesach en veel Joden gaan naar Jeruzalem. Jezus
kondigt voor de derde keer zijn lijden, sterven en opstanding aan, en
gaat ook onderweg. Bij Jericho geneest Jezus de blinde Bartimeüs.
Lucas noemt ook de oppertollenaar Zacheüs in Jericho, bij wie
Jezus maaltijd houdt om vervolgens verder te reizen naar Jeruzalem. Als
ze bij Betfagé komen, een dorp op de hellingen van de Olijfberg,
stuurt Jezus zijn discipelen erheen om een ezelsveulen te halen, naar
de profetie van Zacheria (Zach. 9:9). Dan volgt de intocht in
Jeruzalem, een van de weinige plaatsen in de Evangeliën waar
Jezus' glorie op aarde erkend wordt. Volgens Matteüs en Lucas
volgt dan de tempelreiniging, Marcus plaatst deze gebeurtenis de
volgende dag. Zondagavond verlaat Jezus Jeruzalem om te overnachten in
Betanië, vermoedelijk bij zijn vrienden Martha, Maria en Lazarus,
die Hij kort ervoor opwekte uit de dood.
Matt. 20:17 – 21:17 | Marc. 10:32 – 11:11 | Luc. 18:31 – 19: 46 | Joh. 12:12-19
Maandag
De volgende ochtend gaat Jezus terug naar de tempel. Volgens Marcus
volgt dan de tempelreiniging. Jezus is overdag in de tempel om te
onderwijzen over zijn koninkrijk. De nachten brengt Hij buiten de stad
door, volgens Lucas 'buiten op de Olijfberg' – wellicht in de
olijftuin Getsemane, Lucas vertelt later dat Jezus daar vaak kwam met
zijn leerlingen - maar het kan ook bij zijn vrienden in Betanië
zijn, dat op de oostelijke hellingen van de Olijfberg ligt. De
overpriesters en schriftgeleerden willen Jezus gevangennemen en
ombrengen, maar ze durven dit niet, omdat het volk in Hem een profeet
ziet. Ze stellen Jezus' gezag aan de kaak en stellen strikvragen. Als
Jezus aan het eind van de dag het tempelplein verlaat, vertelt Hij zijn
discipelen over de toekomst. Hij neemt hen mee naar de Olijfberg, de
plaats waarvan Zacharia profeteerde dat de Messias er zijn koninkrijk
zou stichten (Zach. 14:4). Daar vertelt Hij verder over de laatste
dingen en zijn wederkomst. Dit lijkt één lange rede te
zijn, maar het is aannemelijk dat Jezus zowel maandagavond als
dinsdagavond de tijd neemt om met zijn discipelen hierover door te
praten.
Matt. 21:18 – 24:2 | Marc. 11:12 – 13:2 | Luc. 19:47 – 21:4
Dinsdag
's Ochtends vroeg komen de mensen al naar de tempel om naar Jezus te
luisteren, en inderdaad komt Hij opnieuw om te onderwijzen. De
overpriesters en schriftgeleerden zien het met lede ogen aan en zinnen
op een manier om Jezus te kunnen aanpakken - de spanning loopt op.
Johannes vertelt hoe enkele Grieken proberen Jezus te spreken. Jezus
kondigt opnieuw zijn dood aan en zegt dat Hij doodsbang is, maar ook
dat Hij juist hiervoor is gekomen. Dan klinkt Gods stem uit de hemel:
'Ik heb mijn grootheid getoond en Ik zal mijn grootheid weer tonen'.
Sommige mensen denken dat ze een engel hoorden spreken, anderen doen
het af als onweer. 's Avonds gaat Jezus opnieuw naar de Olijfberg om er
de nacht door te brengen. Met zijn discipelen praat Hij over zijn
wederkomst.
Matt. 24:3 – 26:5 | Marc. 13:3 – 13:36 | Luc. 21:5 – 36 | Joh. 12:20-36
Woensdag
Wellicht is Jezus overdag opnieuw in de tempel, maar waarschijnlijk
blijft Hij op de Olijfberg en laat Hij zich niet zien in de stad.
Ondertussen komen de overpriesters en de oudsten van het volk bijeen in
het paleis van de hogepriester, Kajafas. Daar beramen ze een plan om
Jezus door middel van een list gevangen te nemen en Hem te doden.
Matteüs en Marcus vertellen dat Jezus 's avonds opnieuw naar
Betanië gaat, naar het huis van Simon de melaatse, om er maaltijd
te houden. Daar zalft Maria, de zus van Martha en Lazarus, Hem met
kostbare nardusmirre (Johannes plaatst deze gebeurtenis enkele dagen
eerder, vlak voor de intocht in Jeruzalem, en noemt ook haar naam, Joh.
12:1-11). Daarop gaat Judas verbolgen naar de hogepriesters. Vanaf dit
moment zint Judas op een gunstig moment om Jezus uit te leveren.
Matt. 26:6 – 26:17 | Marc. 14:1 - 11 | Luc. 22:1 – 6
Witte Donderdag
Het is de eerste dag van het feest van de ongezuurde broden en de
discipelen treffen voorbereidingen om op een veilige plek in de stad
het pesachmaal te kunnen houden. Als de avond is gevallen, houden ze
maaltijd en Jezus stelt het heilig avondmaal in: doet dit tot mijn
gedachtenis. Johannes vertelt uitvoerig over de voetwassing en over
alles wat Jezus, wetende dat zijn ure gekomen is, nog met zijn
leerlingen bespreekt. Jezus bidt het hogepriesterlijk gebed. Na de
maaltijd zingen ze lofliederen met elkaar en daarna gaan ze terug naar
de Olijfberg, naar de hof Getsemane, waar Jezus hun vraagt met Hem te
waken. In de katholieke traditie wordt daarom op deze avond een
nachtwake gehouden, meestal tot twaalf uur, soms ook de hele nacht
door. Jezus wordt 's nachts gearresteerd en meegevoerd, eerst naar de
hogepriester Annas, dan naar het paleis van Kajafas, waar de
overpriesters proberen een valse getuigenverklaring tegen Jezus te
laten afleggen om Hem ter dood te kunnen laten brengen. Hij wordt
bespuwd en geslagen. Petrus, die heimelijk volgt tot op de binnenplaats
van het paleis, loochent Hem.
Matt. 26:17 – 75 | Marc. 14:12 – 72 | Luc. 22:7 – 65 | Joh. 13:1 – 18:27
Goede Vrijdag
In alle vroegte komen alle hogepriesters en oudsten en het hele
Sanhedrin bijeen en zij besluiten Jezus ter dood te brengen. Geboeid
leveren zij hem over aan Pilatus, de prefect. Daarop krijgt Judas
berouw, brengt de zilverstukken terug naar de hogepriesters en verhangt
zich. Lucas meldt dat de prefect Jezus naar Herodes laat brengen, die
Hem met een spottend pronkgewaad weer terugstuurt naar Pilatus. Deze
probeert Jezus vrij te laten, maar het volk verkiest Barabbas. Dan
geeft Pilatus Hem over om te worden gegeseld. De Romeinse soldaten
nemen Jezus mee naar de binnenplaats van het gerechtsgebouw en
verzamelen de hele cohort om Hem heen. Ze kleden Jezus uit en geselen
Hem, doen Hem een scharlakenrode mantel om en zetten een doornenkroon
op zijn hoofd. Ze bespotten Hem en slaan Hem op het hoofd. Pilatus
toont de gegeselde Jezus aan het volk, dat blijft roepen om zijn
kruisiging en Pilatus geeft toe. Buiten het gerechtsgebouw wordt Simon
van Cyrene gedwongen om Jezus te helpen het kruis te dragen. Het is in
het derde uur, tussen acht en negen 's ochtends, dat Jezus op Golgota
wordt gekruisigd. Om twaalf uur valt er een duisternis over het hele
land, tot drie uur 's middags. Dan sterft Jezus. Het voorhangsel in de
tempel scheurt van boven tot onder, de aarde beeft en rotsen splijten.
Na het vallen van de avond gaat Josef van Arimatea naar Pilatus en
krijgt toestemming het lichaam te begraven, in een rotsgraf vlakbij
Golgota.
Matt. 27:1 - 61 | Marc. 15:1 - 47 | Luc. 22:66 – 23:56 | Joh. 18:28 – 19:42
Stille Zaterdag
Het is sabbat. Verslagen en bang zijn de overgebleven elf leerlingen
van Jezus bij elkaar en houden zich schuil. Het Kwaad lijkt te hebben
overwonnen. In de katholieke traditie is er in de paasnacht een
Paaswake. Buiten, of in het voorportaal van de kerk, wordt na
middernacht het paasvuur wordt ontstoken: symbool van het Licht van
Christus dat doorbreekt in de duisternis. Met het paasvuur wordt de
paaskaars aangestoken - met daarop een kruis en de Alpha en de Omega
– en het Licht wordt de donkere kerk in gedragen. De kerkgangers
steken hun kaars aan met de vlam van de paaskaars, geven het licht door
en de kerk wordt licht. Ze begroeten elkaar: ,,Christus is verrezen!'',
en de ander antwoordt: ,,De Heer is waarlijk opgestaan!''
Gelukkig is het hiermee niet afgelopen:
Paaszondag
Voor dag en dauw gaan de vrouwen naar het graf om het lichaam te
verzorgen. Engelen verschijnen: 'Waarom zoekt u de levende onder de
doden?' Jezus is opgestaan! Jezus verschijnt aan Maria van Magdala. Als
de vrouwen het aan de elf leerlingen vertellen - die met gesloten
deuren bij elkaar schuilen, bang om ook opgepakt te worden - stuiten ze
op ongeloof. Lucas vertelt dat ze wel gaan kijken bij het graf.
Diezelfde dag verschijnt Jezus aan de twee volgelingen die onderweg
zijn naar Emmaüs en breekt met hen het brood. De twee leerlingen
haasten zich terug naar de elf discipelen, die ook aan het eten zijn.
Terwijl ze nog vertellen, verschijnt Jezus in hun midden. Opnieuw
belooft Hij hun de Heilige Geest. 'Zoals de Vader Mij heeft
uitgezonden, zo zend Ik jullie uit.''
Matt. 28:1 – 15 | Marc. 16:1 – 13 | Luc. 24:1 – 53 | Joh. 20 1-23
Naar Hemelvaart en Pinksteren
Hierna verschijnt Jezus gedurende veertig dagen en onderwijst zijn
discipelen over het koninkrijk van God, en Hij belooft de Heilige
Geest. Daarna wordt Hij voor hun ogen vanaf de Olijfberg opgenomen in
de hemel. Zoals Jezus hun geboden heeft, blijven ze in een bovenvertrek
in Jeruzalem, met andere volgelingen en de vrouwen, vurig en eensgezind
biddend, in verwachting van de Heilige Geest. Na tien dagen van gebed
wordt 's ochtends vroeg de Heilige Geest uitgestort – het is
Pinksteren! Johannes 20: 24- 21:25 | Handelingen 1:1 – 2:47
LUKAS 23 vanaf vers 49
De vele mensen die naar de
kruisiging waren komen kijken, gingen naar huis nadat ze dit allemaal
hadden gezien. Ze sloegen zich op de borst van berouw en
verdriet.Jezus' vrienden en ook de vrouwen die met Hem uit Galilea
waren meegekomen, stonden op een afstand te kijken.Een zekere Jozef,
die lid was van de Hoge Raad en uit de stad Arimathea kwam, ging naar
Pilatus. Hij vroeg of hij het lichaam van Jezus mocht hebben. Deze
Jozef was een goed en rechtvaardig man. Hij geloofde dan ook dat Jezus
de lang verwachte Christus was. Hij was het helemaal niet eens geweest
met de beslissing en het optreden van de andere Joodse leiders.Nadat
hij het lichaam van Jezus van het kruis had afgenomen, wikkelde hij het
in een lang stuk linnen. Daarna legde hij het in een nog niet eerder
gebruikt graf, dat in de rotsen was uitgehakt.De vrijdagmiddag was
bijna voorbij. De sabbat zou beginnen.De vrouwen die met Jezus uit
Galilea waren meegekomen, gingen mee naar het graf en zagen hoe het
lichaam erin werd gelegd.Daarna gingen ze naar huis en maakten speciale
kruiden en olie klaar om Hem te balsemen. Op de sabbat (A) namen ze
rust. Dat is volgens de Joodse wet verplicht.Op zondagmorgen vroeg
gingen ze meteen naar het graf. Ze hadden de speciale kruiden bij zich.
In de Stille Week , de week
voor Pasen (ook 'Paas Week' en bij de rooms-katholieken 'Goede Week'
genoemd) herdenken de christenen de laatste dagen van Jezus.
De Paasweek begint met Palmzondag.

Op die dag wordt de
feestelijke intocht van Jezus in Jeruzalem herdacht. Vroeger werden er
palmprocessies gehouden. Een overblijfsel daarvan zijn de optochten van
kinderen die in bepaalde delen van Nederland achter een fanfarecorps
aanlopen en in hun hand een zgn. palmpasenstok houden. De
palmpasenstokken zien er per regio anders uit, maar dragen vaak een
haantje van brood, groene takjes, gekleurde eieren, slingers en kransen
met snoep.
Op Witte Donderdag

wordt de laatste
avondmaaltijd herdacht die Jezus met zijn apostelen hield. De naam
verwijst naar het witte gewaad dat de priester tijdens de
eucharistieviering draagt. De gelovigen eten op deze avond brood en
drinken wijn.
De dag na Witte Donderdag is Goede Vrijdag

Op deze dag wordt de
kruisiging van Jezus herdacht. De kerkklokken luiden voor de aanvang
van de kerkdienst niet, als teken van rouw.
Stille Zaterdag herinnert aan
de periode dat Jezus dood in het graf lag. In veel kerken wordt in de
nacht van Stille Zaterdag op Paaszondag een wake gehouden.
STILLE WEEK GEDACHTEN



















