Het
werk van de Heilige Geest
STUDIE-INDEX
DE
HEILIGE SCHRIFT
CHRISTELIJKE
SYMBOLEN
De Bijbel is niet een
boek
wat je zomaar even van kaft tot kaft leest. Het kan lastig zijn om je
weg door de Bijbel te vinden, als je niet weet wat zich wanneer heeft
afgespeeld. Deze site kan je helpen om de Bijbel beter te leren kennen.
Ontdek de bron van vrede, het Woord van God:
Bijbelstudie
216 - Het werk van de Heilige Geest
Steun, zekerheid, houvast in het
leven
B(Joh. 14:15-20) In
de Bijbel kun je lezen, dat Jezus de Heilige (Joh.16:5-15) Geest de
'Trooster' noemt: De Advocaat, de Helper. Trooster is een wat ouderwets
woord. Met een heel actuele betekenis. Het oude woord troost betekent:
houvast. En dat is wat de 'Heilige Geest aan de gelovigen geeft:
houvast. J Steun, zekerheid, houvast in het leven.
Waar
de Geest woont
Nadat Jezus naar de hemel gegaan is, heeft Hij de Heilige Geest
gezonden naar de gelovigen. Toen dat op de Pinksterdag voor het eerst
gebeurde, was dat een voor alle omstanders (Hand.2) zichtbaar gebeuren.
Toen kwam in de vorm van tongen als van vuur de Heilige Geest naar de
volgelingen van Jezus. jezus zendt dus de Heilige Geest en geeft Die
aan Zijn volgelingen. Daarom wordt de Heilige Geest in de Bijbelook wel
de Geest (Rom.8 : 9) van Christus' genoemd. De Geest maakt je
hart toegankelijk voor het evangelie van de vergeving van de zonde.
Jezus is aan het kruis gestorven, heeft Zijn bloed vergoten, om de
schuld van ieder die gelooft ongedaan te maken.
Door de Heilige Geest krijgt dat offer van Jezus ook Iin ons leven
resultaat. Want de Geest maakt, dat je gelooft, geeft je geloof. De
Geest maakt je leven vrij van de schuld door het bloed van Jezus.
Je mag zeggen: de Geest komt in ons (Gal. 4: 6) 'wonen'. En als de
Geest in je (I Cor. 3: 16) woont, is je lichaam Zijn woonplaats. Dat
bedoelt Paulus, als hij schrijft, in zijn brief aan de
Corinthiërs, dat het lichaam van de (1 Cor. 6:19,20) ,
gelovigen een tempel van de Heilige Geest is. De beeldspraak van het
lichaam als een woning, een tempel, wordt in het Nieuwe Testament veel.
vaker gebruikt. Paulus noemt de ge- lovigen samen, bijvoorbeeld de kerk
in Efeze, 'een tempel, heilig in de (Ef.2:19-22) Here'. Hij trekt die
vergelijking nog i veel verder door, als hij de leden van j die kerk
schrijft, dat ze 'gebouwd - worden tot een woonplaats van God in de
Geest'. Gelovige mensen moeten zich door Jezus laten gebruiken als
levende stenen, waarmee Zijn . kerk wordt gebouwd. Van dat (1 Petr. 2:
4-6) gebouw is Jezus zelf het fundament. (1 Cor. 3:10-23)
ln
wie de Geest woont
" In het Oude Testament wordt ook al veelover de Heilige Geest
geschreven. De Bijbel begint er zelfs mee. Al in het tweede vers van
het eerste (Gen. 1 : 2) hoofdstuk van het eerste Bijbelboek. De Heilige
Geest is de Geest van het leven. Alle gaven en talenten in het leven
komen van de Heirige Geest. Hij bewerkt de mensen zo, dat ze de gaven
ontvangen om te doen wat God met ze van plan is. Hij geeft die gaven
niet alleen aan gewone mensen zonder invloed, maar ook aan machtige
politieke leiders en koningen. Zelfs aan machtige mensen, die God
(Jes.45 : 1-8) niet kennen.
De Heilige Geest geeft leven en bekwaamheid, ook aan ongelovige mensen.
Hij geeft vooral ook gaven waardoor mensen iets met hun leven gaan
doen, waardoor mensen hun talenten goed gaan gebruiken. De Geest geeft
de wijsheid om het Woord van God te kennen, om (Num1:16,17) daarover op
de juiste manier te (Num.11:24-30) spreken en te profeteren.
In de tijd van het Oude Testament gaf God af en toe de Heilige Geest in
bijzondere mate aan bepaalde gelovigen. De Geest woonde in kunstenaars
(Ex. 31: 1-11); Hij maakte een legeraanvoerder bekwaam om in Zijn
dienst een (Richt. 6: 34) god veldheer te zijn; Hij gaf aan een dichter
de wijsheid om Psalmen te schrijven; Hij gaf aan een profeet het
inzicht te profeteren. Wel werkte ook toen de Geest het geloof in de
harten van zijn volk. Maar echt vervuld met de Geest waren slechts
enkelen. Sinds de Pinksterdag is dat helemaal veranderd. Toen is de
Heilige Geest uit de hemel naar de aarde gekomen. De dood van de Zoon
van God maakte het mogelijk, dat de Geest op aarde kwam en in mensen
kon wonen. De Geest wordt nu niet meer aan slechts enkele
bevoorrechten' geschonken, maar is er nu voor iedereen die God gelooft.
Voor jonge mensen en oude mensen; (Hand.2:6-21) voor rijken en armen;
voor blanken en zwarten.
Dat betekent niet dat iedereen die de Geest ontvangen heeft, nu een
kunstenaar is, of een 'strateeg, of een politiek leider. Het betekent
wel, dat iedereen die de ) Geest van Jezus gekregen heeft, pro- feet
is. Mensen die de Heilige Geest ontvangen hebben zijn profeten, ze
maken God groot door hun woorden. De Heilige Geest geeft hun geen
speciale bijzondere of opvallende gaven. Mensen die de Heilige Geest
ontvangen hebben onderscheiden zich helemaal niet van anderen. Behalve
dan, doordat zij de Heilige Geest zelf in zich hebben wonen. En dat
maakt hen heel begaafd.
Wat
de Geest geeft
Het leven van de mens die door Jezus verlost is, moet veranderd worden,
zodat het bij God past. Dat leven moet 'geheiligd' worden. Niemand kan
dat uit of door zichzelf . Dat moet de Geest doen. Als de Geest
ingrijpt in je leven, wordt het nieuw, of je wilt of niet. Hij maakt
dat je het wilt. De Heilige Geest leert je, hoe je je leven en je
talenten op een nieuwe manier moet gebruiken. Niet langer tegen God in,
in vijandschap, maar integendeel in dienst van Hem, in liefde. Dan
werkt door de Geest, de verlossing van de zonde, waarvoor Jezus aan het
kruis stierf, door in je leven. Dan worden de resultaten van je leven
anders, of beter: dan brengt dat leven vruchten voort: 'goede werken'
heet dat in de Bijbel. Goede werken, de vruchten van de Geest. Goede
werken, niet om bij God iets goed te maken; maar goede werken uit
dankbaarheid, omdat je verlost bent van je schuld.
Goede werken. De Bijbel noemt ze heel concreet: liefde, blijdschap,
(Gal.5 : 22) vrede, lankmoedigheid, zelfbeheersing (Ef.4:17-32). Paulus
noemt het in zijn brieven (Co/.3:5-17) de nieuwe levenswandel'. Je gaat
op een nieuwe, andere manier door het leven, je wordt als het ware
opnieuw geboren, de 'wedergeboorte' .Met andere woorden: de Heilige
Geest pakt het hele leven, van de wieg tot het graf, grondig en
krachtig aan. Maakt dat leven radi- caal nieuw. Een nieuw leven met
nieuwe inhoud.
Maar de vrucht van de Geest is liefde, blijdschap, vrede,
lankmoedigheid, vriendelijkheid, goedheid, trouw, zachtmoedigheid,
zelfbeheersing
Galaten 5:22
Het is dus één vrucht die uit negen delen
bestaat. Zoals een sinaasappel uit parten bestaat zo ook de vrucht van
de Heilige Geest.
Zij groeien tezamen naar de rijpheid, niet afzonderlijk.
Liefde
Hier staat in de grond tekst agapé.
Daarmee wordt de Goddelijke liefde bedoeld.
In het Grieks kent men zeven woorden voor liefde ieder met een eigen
inhoud.
Er wordt steeds een duidelijk onderscheid gemaakt tussen verschillende
vormen van liefde zoals b.v. lichamelijke liefde en broederlijke liefde.
In het Nederlands komt dit vaak niet zo tot uitdrukking.
Let b.v. op het toch wel belangrijke verschil in Johannes
21:15-17 (Brouwer vertaling) “Nadat zij dan de maaltijd
hadden gebruikt, zei Jezus tot Simon Petrus: En Jezus zei tot Hem: Weid
Mijn lammeren.Hij zei wederom tot hem, ten tweede male: Simon, zoon van
Johannes hebt gij Mij meer lief (agapé) dan deze? Hij zeide
tot Hem: Ja Here Gij weet dat ik aan U gehecht (philo) ben.Hij zeide
tot hem: Hoed Mijn schapen.Hij zeide ten derde male tot hem: Simon,
zoon van Johannes zijt gij aan Mij gehecht (philo)? Petrus werd
bedroefd, omdat Hij ten derde male tot hem zei: Zijt gij aan Mij
gehecht (philo) Hij zeide tot Hem: Ja Here Gij weet dat ik aan U
gehecht (philo) ben. Jezus zeide tot hem: Weid Mijn schapen”.
In onze vertaling komt dit jammer genoeg niet tot uitdrukking.
Een prachtig loflied op de Goddelijke liefde vinden wij in 1 Corinthe
13.
Een christen die Gods liefde ervaren heeft verandert.
Want die liefde heeft invloed op onze houding ten opzichte van God,
maar ook ten opzichte van mensen, gemeente enz. Ook onbekeerden zullen
veranderen als zij de liefde van God gaan ervaren,die liefde hebben jij
en ik.
God
heeft het uitgestort door Zijn Geest
Romeinen 5:5 en de hoop maakt niet beschaamd, omdat de liefde
Gods in onze harten uitgestort is door de Heilige Geest, die ons
gegeven is.
Blijdschap
Dit is de uitwerking van de innerlijke vreugde. De christelijke
blijdschap is iets dat onafhankelijk hoort te zijn van uiterlijke
wereldse omstandigheden. Deze blijdschap is verbonden met de Heilige
Geest.
Romeinen 14:17 Want het Koninkrijk Gods bestaat niet in eten en
drinken, maar in rechtvaardigheid, vrede en blijdschap, door de Heilige
Geest. Luther zei: “Als Christus een doornen kroon droeg,
waarom zouden Zijn volgelingen dan een kroon van rozen zonder doornen
verwachten” Want zoals het waar is, dat de christen strijd
heeft op deze aarde zo is het vooral waar dat de christen een
blijdschap zal hebben die nooit meer afgenomen kan worden.
Johannes
16:22 Ook gij hebt dan nu wel droefheid, maar Ik zal u
wederzien en uw hart zal zich verblijden en niemand ontneemt u uw
blijdschap. Een blijdschap ondanks grote moeilijkheden.
1 Thessalonica 1:6 En gij zijt navolgers geworden van ons en
van de Here en gij hebt het woord onder zware verdrukking met
blijdschap des Heiligen Geestes aangenomen.
Deze blijdschap is zoals we kunnen lezen uitgestort door de Heilige
Geest.
Nog een raad die
Paulus ons geeft:
Filippensen
4:4 Verblijdt u in de Here te allen tijde! Wederom zal ik
zeggen: Verblijdt u!
1 Thessalonica
5:16 Verblijdt u te allen tijde.
Vrede
Hier wordt bedoeld de innerlijke rust die God wil geven aan de mens
temidden van alle wereldlijke en geestelijke strijd, zorg en moeite die
op ons af kunnen komen in dit leven.
Filippensen
4:7 En de vrede Gods, die alle verstand te boven gaat, zal uw
harten en uw gedachten behoeden in Christus Jezus.
Petrus besluit zijn brief met de conclusie dat de christen vrede heeft
op basis van een persoonlijke relatie met Jezus Christus.
1 Petrus
5:14 Groet elkander met de kus der liefde. Vrede zij u allen,
die in Christus zijt.
Lukas 2:14
Ere zij God in den hoge, en vrede op aarde bij mensen des welbehagens.
De mensen die het Kind vinden, vinden vrede op aarde.
Lankmoedigheid
Hiermee wordt bedoelt een tot het uiterste gaande verdraagzaamheid ten
opzichte van anderen.
Efeze
4:1-2 Als gevangene in de Here, vermaan ik u dan te wandelen
waardig der roeping, waarmede gij geroepen zijt, met alle nederigheid
en zachtmoedigheid, met lankmoedigheid, en elkander in liefde te
verdragen,
2 Corinthe 6:3-6 Wij
geven in geen enkel opzicht enige aanstoot, opdat onze bediening niet
gesmaad worde, maar wij doen onszelf in alles kennen als dienaren Gods:
in veel dulden, in verdrukkingen, in noden, in benauwdheden, in slagen,
in gevangenschappen, in oproeren, in moeiten, in nachten zonder slaap,
in dagen zonder eten in reinheid, in kennis, in lankmoedigheid, in
rechtschapenheid, in de Heilige Geest, in ongeveinsde liefde.
Hier noemt Paulus enkele dingen op, waaronder in lankmoedigheid, die je
alleen kan dragen in de kracht van de Heilige Geest.
Nog een opdracht die God aan ons geeft:
Kolossensen
3:12-13 Doet dan aan, als door God uitverkoren heiligen en
geliefden, innerlijke ontferming, goedheid, nederigheid,
zachtmoedigheid en geduld.
Verdraagt elkander en vergeeft elkander, indien de een tegen de ander
een grief heeft; gelijk ook de Here u vergeven heeft, doet ook gij
evenzo.
Vriendelijkheid
Dit is te vertalen met goedheid in karakter en gedrag. Dus ook weer erg
breed en diepgaand.
Titus 3:2
geen lastertaal uiten, niet twisten, vriendelijk zijn en alle
zachtmoedigheid bewijzen aan alle mensen. Christen zijn is niet alleen
een titel maar ook een programma.
2 Timotheus 2:24 en een dienstknecht des Heren moet niet twisten, maar vriendelijk zijn jegens allen,
Dus ook tegen mensen
die ons eigelijk niet liggen.
De niet christenen moeten onze vriendelijkheid kunnen
“proeven”
Zodat de tekst hieronder waarheid wordt in ons leven.
Filippensen
4:5 Uw vriendelijkheid zij alle mensen bekend. De Here is
nabij.
Goedheid
Dit lijkt in de grondtekst erg op eerder genoemde vriendelijkheid.
Efeze 5:9
want de vrucht des lichts bestaat in louter goedheid en gerechtigheid
en waarheid
Kolossensen
3:12 Doet dan aan, als door God uitverkoren heiligen en
geliefden, innerlijke ontferming, goedheid,
nederigheid, zachtmoedigheid en geduld
Goedheid moet je aandoen.
Eerst zegt Paulus over het oude leven en zijn gewoontes die gedood
moeten worden
Vers 5 Doodt dan de leden, die op de aarde zijn: hoererij,
onreinheid, hartstocht, boze begeerte en de hebzucht, die niet anders
is dan afgoderij.
Dan afleggen:
Vers 9 Liegt niet meer tegen elkander, daar gij de oude mens
met zijn praktijken afgelegd,
Dan aandoen
Verzen
12-14 Doet dan aan, als door God uitverkoren heiligen en
geliefden, innerlijke ontferming, goedheid, nederigheid,
zachtmoedigheid en geduld.Verdraagt elkander en vergeeft elkander,
indien de een tegen de ander een grief heeft; gelijk ook de Here u
vergeven heeft, doet ook gij evenzo.
En doet bij dit alles de liefde aan, als de band der volmaaktheid.
Zodat je instaat bent te wandelen zoals God dat wil.
Je ziet dat hier duidelijk te zien is dat een christen niet iemand is
die passief blijft, maar actief bezig is om te bereiken wat God met hem
voor heeft.
Zodat zij zoals Paulus aan de Romeinen schrijft instaat zijn:
Romeinen
15:14 Ik heb echter, mijn broeders, zelf al de overtuiging
van u, dat gij zelf reeds vol van goedheid zijt, vervuld met al de
kennis, in staat ook elkander terecht te wijzen.
Trouw
Dit duidt op volkomen toewijding aan een persoon, de Here Jezus
Christus, die tot uitdrukking komt in onze daden.
Mattheüs
24:21 Zijn heer zeide tot hem. Wel gedaan, gij goede en
getrouwe slaaf, over weinig zijt gij getrouw geweest, over veel zal ik
u stellen; ga in tot het feest van uw heer.
God ziet met genoegen naar mensen die niet alleen spreken over trouw,
maar die het ook in de praktijk brengen.
Spreuken
12:22 Leugenlippen zijn de Here een gruwel, maar wie trouw
handelen, zijn Hem welgevallig
Mattheus 24:45 Wie is dan de trouwe en verstandige slaaf, die
de heer over zijn dienstvolk gesteld heeft om hun op tijd hun voedsel
te geve Zalig die slaaf, die zijn heer bij zijn komst zo
bezig zal vinden. Voorwaar, Ik zeg u, dat hij hem over al
zijn bezit zal stellen. Maar als die slaaf slecht was, en in
zijn hart zou zeggen: Mijn heer blijft uit, en hij
zou beginnen zijn medeslaven te slaan en met de dronkaards zou eten en
drinken, dan zal de heer van die slaaf komen op een dag, dat
hij het niet verwacht, en op een uur, dat hij het niet weet,
en hij zal hem folteren en hem in het lot der huichelaars doen delen.
Daar zal het geween zijn en het tandengeknars.
In dit gedeelte kunnen we lezen wat God van ons als christenen verwacht
en ook als wij er niet aan voldoen.
Hieronder lezen wij over Barnabas in Antiochië die christenen
die pas tot het geloof gekomen zijn opwekt om trouw te blijven
Handelingen
11:23 Toen deze aankwam en de genade Gods zag, verheugde hij
zich en wekte allen op om naar het voornemen van hun hart de Here trouw
te blijven.
Trouw is één van de steunpilaren van het
geloofsleven.
Trouw in: gebed, bijbellezen, bezoeken van de samenkomsten,
bijbelstudies enz.
Maar vooral in het zoeken van God en trouw zijn in
God.
Als laatste tekst over trouw:
Micha 6:8
Hij heeft u bekendgemaakt, o mens, wat goed is en wat de Here van u
vraagt: niet anders dan recht te doen en getrouwheid lief te hebben, en
ootmoedig te wandelen met uw God.
Zachtmoedigheid
Ook dit is weer nauw verbonden aan onze houding ten opzichte van
anderen, zoals we al zagen bij lankmoedigheid.
1 Petrus
3:4 maar de verborgen mens uws harten, met de onvergankelijke
tooi van een zachtmoedige en stille geest, die kostbaar is in het oog
van God.
Titus 3:2
geen lastertaal uiten, niet twisten, vriendelijk zijn en alle
zachtmoedigheid bewijzen aan alle mensen.
Dit betekend ook dat wij niet over anderen moeten oordelen, maar juist
moeten helpen.
Galaten
6:1 Broeders, zelfs indien iemand op een overtreding betrapt
wordt, helpt gij, die geestelijk zijt, hem terecht in een geest van
zachtmoedigheid, ziende op uzelf; gij mocht ook eens in verzoeking
komen.
Zelfbeheersing
Dit slaat niet terug op een houding tegenover God of de gemeente, maar
op onszelf op alle terreinen van in ons leven.
Genesis
1:26 En God zeide: Laat Ons mensen maken naar ons beeld, als
onze gelijkenis, opdat zij heersen over de vissen der zee en over het
gevogelte des hemels en over het vee en over de gehele aarde en over al
het kruipend gedierte, dat op de aarde kruipt.
God gaf de mens de opdracht om te heersen over Zijn schepping en niet
over elkaar.
1 Corinthe 9:
25-27 En al wie aan een wedstrijd deelneemt, beheerst zich in
alles; zij om een vergankelijke erekrans te verkrijgen, wij om een
onvergankelijke. Ik loop dan ook niet maar in den blinde en
ik ben geen vuistvechter, die zo maar in de lucht slaat.
Neen, ik tuchtig mijn lichaam en houd het in bedwang, om niet, na
anderen gepredikt te hebben, wellicht zelf afgewezen te worden.
Om de prijs te winnen moet je enorme zelfbeheersing hebben.
1 Corinthe 7:
5 Onthoudt dat elkander niet, tenzij met onderling goedvinden
en voor een bepaalde tijd, om u te wijden aan het gebed, maar om daarna
weder samen te komen, opdat niet de satan u verzoeke wegens uw gemis
aan zelfbeheersing
Gemis aan zelfbeheersing brengt een christen in gevaar.
2 Petrus 1:
5-7 Maar schraagt om deze reden met betoon van alle ijver
door uw geloof de deugd, door de deugd de kennis, door de
kennis de zelfbeheersing, door de zelfbeheersing de volharding, door de
volharding de godsvrucht, door de godsvrucht de broederliefde
en door de broederliefde de liefde jegens allen.
Petrus beschrijft hier het groeiproces van je christelijk
leven, één ervan is zelfbeheersing.
Zelfbeheersing is een onmisbaar onderdeel in ons christelijk leven.
Spreuken
16:32 Een lankmoedig mens overtreft een held, wie zijn geest
beheerst, hem die een stad inneemt.
De vrucht van de Geest heb je al ontvangen maar er is van jou kant act
ie nodig om er uit te halen wat in jou is. Dit kan alleen gebeuren door
een goede relatie met de Heilige Geest op te bouwen.
Hij wil het en zal het bewerken, maar jij moet wel jezelf aan hem geven.
En ….
Filippensen
4:19 Mijn God zal in al uw behoeften naar zijn rijkdom
heerlijk voorzien, in Christus Jezus
Hoe
de Geest Zijn gaven geeft
De Heilige Geest komt mensen niet zomaar 'aanwaaien'. In de Bijbel
staat heel duidelijk op welke manier mensen 'in aanraking' kunnen komen
(Rom. I: 16) met de Geest. Door het lezen Rom. 10:14,15 van het Woord
van God en vooral door het luisteren naar wat uit dat Woord verkondigd
wordt. De gave van het geloof komt door het luisteren naar het
evangelie. De Heilige Geest geeft Zijn gaven door de kracht die het
gepredikte Woord heeft. Een preek is dus niet maar een praatje voor de
vaak, een toespraak die als het even kan er goed ingaat bij het gehoor.
In een preek wordt , het Woord van God .als het ware 'uitgestald'.
Alles, onverkort, met alle beloften, maar ook met alle dreigementen die
dat Woord bevat.
Een preek laat niet zoveel van je heel. Een preek bekritiseert niet
alleen de wereld om je heen; een preek treft je keihard in je
hoogmoedige, eigenwijze, zondige hart. Een preek zet je op je plaats.
Door een preek wordt je aan het schrikken gebracht. Door die zelfde
preek word je door God ook hemelhoog opgebeurd.
Is het niet merkwaardig, dat God je de Geest wil geven door menselijke
prediking? Het Woord van God is volmaakt. Maar aan de
prédiking van dat Woord kleven menselijke fouten en
tekortkomingen. En toch is het luisteren en ter harte nemen van dat
door mensen gesproken
Woord de weg waarlangs God naar mensen toe wil komen. 'Want het Woord
des kruises is wel voor hen( I Gor. 1)' die verloren gaan, een
dwaasheid, maar voor ons die behouden worden, is het een kracht Gods.'
Want daar de wereld in de wijsheid Gods (I Gor. 1 : 21) door haar
wijsheid God niet gekend heeft, heeft het God behaagd door de dwaasheid
der prediking te redden, hen die geloven. Zo zegt de Bijbel het.
Duidelijke taal, voor wie lezen wil. Duidelijke taal, vooral voor wie
horen wil.
Het is niet zo vanzelfsprekend, dat je ~ je verdiept in het Woord van
God, ~ Het is ook niet zo gemakkelijk, om zonder allerlei kritische
bedenkingen te luisteren naar een gewone man die spreekt. Toch heeft
het God goedgedacht om mensen te redden op een manier die, wij niet zo
zien 'zitten',
Wie luisteren zonder tegenspraak in z'n hart, zal ervaren dat God de
kracht van Zijn Geest geeft door de zwakheid van mensen. En dan gebeurt
er iets in je leven: dan zijn de wonderen je leven nog niet uit. (1
Cor. 1: 25) Want het dwaze van God is wijzer dan de mensen en het
zwakke van God is sterker dan de mensen.'
Lees
hier uitgebreider over dit onderwerp:
ALGEMEEN
- LIEFDE
- VREUGDE
- VREDE
- GEDULD
- GOEDERTIERENHEID
GOEDHEID
TROUW
- ZACHTMOEDIGHEID
- ZELFBEHEERSING



















