Je
kunt je eigen leven leiden.
Volgens je eigen idee. Dan doe je je eigen
zin - zoals zoveel mensen doen. Maar misschien weet God veel beter hoe
je het beste zou kunnen leven. Hij is immers het brein achter jouw
leven. Ooit bedacht hoe je Zijn leefregels kunt opvolgen?
Iemand zou het voorbeeld moeten geven hoe dat moet. Die is er. Jezus
leefde zoals God het bedoeld had. De enige manier om te leren leven
zoals de Here God het graag wil, is Zijn voorbeeld volgen. Maar wie kan
dat? Niemand, lijkt het. Toch zegt Jezus: "Volg Mij na!"
Jezus wil je helpen. Hij zei: "Ik ben het licht van de wereld. Wie Mij
volgt, zal nooit in het donker rondtasten, maar leven in het licht"
(Johannes hoofdstuk 8 vers 12). Jezus wil je leren leven zoals God wil
dat mensen leven. Zodat je Hem zult eren en meer zult gaan betekenen
voor andere mensen. Hij geeft je zijn Geest. Die woont in je en werkt
Gods gedachten in je uit. Het gaat er niet om dat je heel hard je best
doet om het God naar de zin te maken. Hij houdt toch wel van je. Het
gaat er juist om dat je in alle rust ontspant in het geloof dat je zijn
kind bent omdat hij van je houdt. En dat het niets uit maakt wat je
daar zelf aan doet. Maar dat je graag doet wat hij wil - omdat je van
hem houdt.
Wees anders
Goed - je wil Jezus volgen. Je wil naar Hem luisteren. Doen wat Hij
zegt. Maar hoe doe je dat? En hoe houd je dat vol? Zeker: je bent al op
weg gegaan als christen. Je hebt je van je doodlopende weg afgekeerd
(bekering heet dat). Je mocht van Jezus nieuw leven ontvangen; God
heeft je geadopteerd als Zijn kind; de Heilige Geest leeft nu in jou
(samen heet dat wedergeboorte). Daar ben je blij mee en dankbaar voor.
Maar hoe ga je je weg met Jezus in de praktijk van het dagelijks leven?
Hoe leef je als Zijn volgeling?
Eerst een misverstand opruimen. Jezus volgen is niet een paar regels
opvolgen. Precies doen wat er staat of wat er gezegd wordt en dan kom
je er wel. Nee. God heeft mensen nooit als robots willen programmeren.
Hij gaf je de vrijheid om zélf te beslissen hoe je zult leven.
En of je wel of niet iets van Hem wil leren.
Jezus volgen is een persoon volgen. Jezus Zélf. Je kunt alleen
van Hem leren als je een relatie met Hem hebt. Die zul je moeten
onderhouden. Door te bidden. De Bijbel te lezen en te laten spreken. De
Heilige Geest de gelegenheid te geven om jou te leiden. Jezus volgen is
op zo'n manier met Hem optrekken dat Hij je mag beïnvloeden. Daar
kies je voor - of niet. (Joh. 12:26, Joh. 15:13-16)
Jezus volgen is niet vrijblijvend. Je zult moeten luisteren naar Hem en
moeten doen wat Hij zegt. Je zult van harte bereid moeten zijn om te
veranderen. Vrijwillig. Die keus kan niemand je opleggen. Het gaat
namelijk om een mentaliteitsverandering. Om anders willen. Anders
denken. Anders doen. Een paar regeltjes kunnen dat nooit bewerken.
Zelfs je eigen familie of je beste vrienden kunnen die keus niet
bepalen. Het moet jouw eigen keus zijn. Het moet van binnenuit komen.
Dan kan er echt iets veranderen. (Rom. 12:1 en 2, Matt. 19:21-26, Luk.
5:11)
En dan nog iets. Je zult de kosten moeten berekenen. Wat heb je er voor
over om Jezus te volgen? Denk goed na. Je zult anders worden dan de
meeste mensen om je heen. Dat kan fijn zijn. Maar het is lang niet
altijd leuk. Je doet niet zomaar mee met dingen die anderen
vanzelfsprekend vinden. Je denkt anders en zegt soms andere dingen.
Misschien dwingt dat respect af, maar vaak genoeg zullen de mensen je
ook raar vinden. Jij bent anders. Echt anders. Je volgt Jezus, wat
anderen daar ook van mogen vinden. (Luk. 14:25-33, Joh. 15:18-21)
Jezus volgen betekent anders worden. Anders in mentaliteit. Anders in
je manier van denken en voelen. Anders in je woordgebruik. Anders in je
doen en laten.
"Wees heilig - zoals Hij," zegt de Bijbel. Wil je dat? "Wees heilig in
alles wat je doet, want de Here die jou geroepen heeft om Zijn kind te
worden, is heilig. Hij heeft dat Zelf gezegd: "Wees heilig, want Ik ben
heilig." (1 Petr. 1:15 en 16)
Wees heilig
Jezus volgen is heilig worden. Heilig? Dat woord staat ver van ons af.
Toch is het een kernwoord in de Bijbel. Het raakt God en mensen in de
kern van hun bestaan. God is heilig. Jezus is heilig. En mensen die
Jezus willen volgen worden ook heiligen genoemd. Zijn we dat ook? Wie
Jezus wil volgen, zal moeten begrijpen wat dit woord betekent. Wat is
heilig? (Ps. 99:9, Luk. 1:35, Col. 1:12)
Heilig is niet: "Ik ben beter dan jij." "Ik draag die kleding, dus..."
"Kijk eens hoe goed God mij vindt." Heilig is ook niet: "Onmogelijk,
dus praat me er niet van." "Onbereikbaar, dus neem ik maar genoegen met
minder." "Niet leuk, dus nooit aan beginnen." Heilig betekent:
afgezonderd; apart gezet; gereinigd; gereserveerd; gewijd; honderd
procent exclusief.
Heilig is geen zoetsappig woord. Het heeft niets te maken met een of
andere goedheiligman. Je hoeft ook geen heilig boontje te worden om
Jezus te volgen. Brave mensen hebben geen streepje voor. Dat wordt niet
bedoeld met het woord heilig. Het verwijst naar een totaal andere
kwaliteit dan wij kennen. Het wijst naar de totaal Andere. Naar de Here
God. Hij is heilig. Hij alleen. (Ps. 99:5, Hos. 11:9)
God is vóór alles heilig. Zijn heiligheid staat in Zijn
karakter bovenaan. We begrijpen niets van God als we Zijn heiligheid
niet kennen. We begrijpen niets van Zijn liefde, barmhartigheid en
genade. We begrijpen niets van Zijn boosheid over de zonde, Zijn
strijdvaardigheid, Zijn oordeelswerk. We begrijpen niets van het kruis
van Jezus. En we begrijpen ook niets van de hemel als we Zijn
heiligheid niet kennen. Er wordt allereerst en voor altijd van God
geroepen: "Heilig, heilig, heilig!" (Jes. 6:3, Op. 4:8)
God is heilig. Hij is alles wat volmaakt, voortreffelijk, compleet en onberispelijk is.
Hij is alles waar we ontzag voor moeten hebben. Hij is alles wat ingaat
tegen het kwade en onvolkomene, alles wat de zonde haat. Hij is alles
wat het beste zoekt voor mensen, wat een relatie met mensen bevecht, in
stand houdt en koestert. God is heilig in Zijn keuze om mensen te
scheppen en er helemaal voor hen te zijn. In Jezus zien we hoe Hij Zich
heeft geheiligd ter wille van ons. (Ex. 15:11, Hab. 1:12 en 13, Joh.
17:19)
God is de Heilige. Hij is anders dan alles en iedereen. Hij is
afgezonderd van al het kwaad en in Zijn liefde honderd procent gericht
op mensen. Daarin is Hij heilig. Wil je die God leren kennen? Die Jezus
volgen? Dan kun je niet om Zijn heiligheid heen. Hij vraagt van ons dat
wij ook geheiligd zullen worden. Anders dan de wereld rondom ons. Apart
gezet. Gereinigd van de zonde. Honderd procent voor Hem en voor de
mensen die Hij ons toevertrouwt. Je zult Zijn houding aan moeten nemen.
Je kunt alleen met God omgaan als je zelf ook heilig bent. Maar wie is
dat? Niemand toch? Nee - tenzij God je heiligt. Dat doet Hij door jou
in Jezus te plaatsen. In Jezus ben jij heilig. (Lev. 20:26, Matt. 5:48,
1 Thess. 4:3, Joh. 17:17-19)
Heilig in Hem
God is als de Heilige onnavolgbaar anders. Maar als degene die heiligt
is Hij heel dichtbij. Hij is dichtbij gekomen dankzij Jezus. Jezus
zonderde Zich af voor mensen. Hij heiligde Zichzelf om ons te kunnen
heiligen. God heiligt ons in Jezus.
Aan het kruis heeft Jezus ons gereinigd van alle zonde. Ondanks het
kwaad dat aan ons kleeft, kan God ons al Zijn aandacht en liefde geven.
Dankzij Jezus neemt Hij ons apart voor Zichzelf en wijdt Hij ons in
Zijn plannen in. We zijn honderd procent aanvaard door God. In Zijn
ogen zijn wij geheiligd in Jezus. In Hem kunnen wij leven in Gods
nabijheid. In Hém. (Lev. 20:7 en 8, Hebr. 13:12)
Hoe kun je dus heilig zijn? Alleen in Jezus. In Hem. Misschien heb je
wel eens gehoord dat Jezus in jou wil zijn (met Zijn Geest). Maar dat
jij in Jezus zult zijn wordt in de Bijbel minstens zo vaak genoemd.
Jezus volgen betekent oefenen om in Hem te zijn en te blijven. Jezus
heiligt ons om in Hem te kunnen zijn. Op dat moment verklaart God ons
heilig. Heilig in Hem. Daarom is Jezus volgen geheiligd leven. In Hem -
dat is heilig leven. (Joh. 15:1-11, Ef. 1:4 en 7, Col. 3:1-4, 1 Joh.
3:6)
Heiliging betekent: dat je leert denken zoals Jezus; dat je leert
voelen zoals Jezus; dat je leert spreken zoals Jezus; dat je leert doen
zoals Jezus; dat je leert leven in Hem.
Heilig worden is een proces. Je leert het door ervaring. Het is een
leerproces waarin God ons volwassen kinderen van Hem wil maken. God
bewerkt met Zijn Geest (de Heilige Geest!) meer en meer van de
kwaliteit van Jezus in jou. Als je Jezus volgt. In Hem.
Tegelijkertijd is heilig zijn een status. Het zegt iets van wat je nu
al bent. In Gods ogen ben jij dankzij Jezus nu al heilig. Als je Jezus
volgt. Ook weer: in Hem.
Je bent in Jezus geheiligd. Daarom kan Hij een heiligingsproces in jou
op gang brengen. Je groeit in de kwaliteit van Jezus. Dat proces duurt
zo lang je leeft. Je zult er voortdurend voor moeten kiezen. Wil jij in
Jezus zijn? (1 Cor. 6:11, Hebr. 10:12-14, 2 Cor. 7:1, 1 Thess. 5:22-24)
Heiliging is een proces: 'Ik word door God heilig gemaakt.' Heilig is
een status: ' Ik ben in Gods ogen al heilig.' Paulus zegt het zo: Al
voordat Hij de wereld maakte, heeft God ons uitgekozen; ons die een met
Christus zijn. Wij zouden alleen van Hem zijn en volmaakt voor Hem
staan.
(Ef. 1:4)
Heiliging
Heiliging is Gods werk. Hij heeft ons gerechtvaardigd (vergeven en
aanvaard). Hij heeft ons aangenomen (als kinderen en erfgenamen van
Hem). Hij heeft ons gereinigd (om in Zijn nabijheid te kunnen leven).
Gods werk bewerkt een heilig leven. Er komt voor jou en mij een zuiver
en volmaakt leven aan, dat nu al in werking is gezet. God bewerkt die
heiligmaking en wij mogen daarin volop meewerken. Je volgt Jezus. Je
mag steeds meer op Hem gaan lijken. Heiliging is nodig: omdat we dan
alleen met God kunnen omgaan; omdat we dan alleen de zonde een halt toe
kunnen roepen; omdat we dan alleen kunnen opgroeien tot gezonde mensen;
omdat we dan alleen de uitwerking van eeuwig leven kunnen verwachten;
omdat God heilig is. (1 Joh. 2:6, 2 Cor. 3:18, Gal. 6:7 en
Je vindt in de Bijbel beroemde gedeelten over een geheiligd leven: STUDIEBIJBEL
- De Tien Geboden (Exodus 20:1-17)
- Levenswijsheid (Spreuken 1-31)
- De Bergrede (Mattheüs 5 - 7)
- Het Hogepriesterlijk gebed (Johannes 17)
Het geheiligde leven dat uit deze teksten spreekt is geen wet waarop je
jezelf kunt beroemen: kijk mij eens waar ik me aan houd, nu moet God
mij wel zegenen. Jezus maakt duidelijk dat niemand zich aan de wet kan
houden. En Paulus voegt daaraan toe dat de wet de zonde aan het licht
brengt, omdat iedereen die overtreedt. Daarom leidt de wet zonder de
genade van God tot de dood. Maar hebben we genade van God ontvangen,
dan weten we zeker dat God ons dankzij Jezus als zijn kinderen
aangenomen heeft, ongeacht ons falen. Vervolgens kunnen we op grond van
die zekerheid Jezus de kans geven zijn wil in ons uit te werken. Eerst
moeten we zeker zijn van onze redding en rechtvaardiging, dan volgt de
heiliging vanzelf. Dan is de wet geen juk, maar een richtlijn.
Heiliging is Gods manier van werken. Hij bewerkt ons. Het dagelijks
leven is de werkplaats. Alles wat we meemaken is als gereedschap. Elke
gedachte, elke daad, elk woord telt mee. De Bijbel is de werktekening.
Daar wordt het werk op afgestemd. De Heilige Geest is de stuwende
kracht achter het werk. Hij bewerkt wat de Bijbel aangeeft. Jezus is
het model. Alles wordt naar Zijn voorbeeld gevormd. Geheiligd.
Tenminste - als we Hem daar de gelegenheid voor geven. (Ef. 2:10)
Elk onderdeel van ons leven moet het kenmerk van heiliging dragen: het
moet afgezonderd worden voor Hem. Ons hele leven moet geheiligd zijn.
Het is nodig dat we daar regelmatig aan herinnerd worden. Soms zetten
we daarom bepaalde tijden en gelegenheden apart om tot uitdrukking te
brengen dat ons leven inderdaad in z'n geheel geheiligd is voor Hem.
Het gebed, het bijbellezen, het vasten, het tienden geven en het
avondmaal zijn bijvoorbeeld allemaal gelegenheden om ons erbij te
bepalen dat heel ons leven geheiligd is voor God. Het zijn onderdelen
van het gewone leven, waarin je kenbaar maakt dat je een geheiligd
leven leeft, omdat je Jezus volgt. Daarom schrijft Petrus: Heilig
Christus als de Heer in jullie harten.
(Hebr. 12:14, Ef. 5:26 en 27, 1 Petr. 3 vers 15)
Geheiligd in de wereld
Heiliging staat tegenover zondigen. Jezus stierf niet alleen om ons te
redden van de straf van de zonde. Jezus stierf ook om ons te bevrijden
van de zonde zelf, zodat we een heilig en menswaardig leven kunnen
ontwikkelen. Een leven zoals Jezus, met Zijn natuur.
De zonde gaat tegen de natuur van Jezus in. Daarom betekent heiliging:
de zonde aanpakken en overwinnen. Zonder heiliging brengt de tijdgeest
bederf aan in ons geloof. Dankzij heiliging weerstaan we de tijdgeest.
We mogen niet tevreden zijn met 'meestal heilig, maar nog wel een klein
beetje zonde in ons leven'. We zullen helemaal anders moeten worden.
Honderd procent toegewijd. Heilig! (Ef. 4:17-32)
Heiliging oefent je geweten. In Gods licht wordt de zonde aan het licht
gebracht. We zullen onze houding tegenover de zonde moeten veranderen.
We zullen er geen zondige gewoonten op na houden; niet onverschillig
doen over zonde; en ook nietzwak reageren op zonde. (1 Petr. 3:15-17,
Gal. 5:16-25, Col. 3:1-17)
Heiliging maakt een mens van je zoals God je bedoeld heeft. Heiliging
is dan ook de beste geestelijke gezondheidszorg! Heiliging geneest ons
van de invloed van de zonde in het verleden: onze schuld is namelijk
eens voor altijd weggedaan. Heiliging geneest ons van de invloed van de
zonde in het heden: de zuigkracht van de zonde wordt weggenomen.
Heiliging geneest ons van de invloed van de zonde in de toekomst: de
zonde zelf zal totaal weggenomen worden als Jezus terugkomt om een
definitief oordeel over satan en zijn zondige praktijken te vellen.
Word je met een geheiligd leven niet een beetje wereldvreemd? Nee. God
heiligt ons. Hij zondert ons af. Maar niet om uit de wereld te
verdwijnen. Hij neemt ons juist apart om ons de wereld in te kunnen
sturen. Maar wel als andere mensen. Als volgelingen van Jezus, die in
Hem leven met een speciale opdracht. Omdat je apart genomen bent, kun
je juist beter naar de wereld kijken. En omdat je er niet in opgaat,
kun je de mensen om je heen beter dienen. Heiliging is bewaard worden:
je bent niet ván deze wereld. Heiliging is ook gestuurd worden:
je bent wel ín deze wereld. Je bent als volgeling van Jezus een
afgezant van God. (Joh. 17:9-23) Je moet een heel nieuw mens worden,
die alleen voor God leeft, zuiver en goed. Trek een nieuwe natuur aan
als een stel nieuwe kleren. (Ef. 4;24)
Jezus volgen is een weg. Een levensweg. Je bent er met je hele leven
bij betrokken. Op die weg zet je allerlei stappen. Bekering is zo'n
stap (je hebt je omgedraaid om Jezus te volgen). Wedergeboorte is zo'n
stap (je bent in het nieuwe leven gestapt dat God voor je mogelijk
maakte). Je bent op Gods uitnodiging ingegaan om Jezus te volgen. Nu
maak je een proces van heiliging door. Ook daarin kun je allerlei
stappen zetten. We bespreken hier onder een aantal die van belang zijn.
Vijf stappen in heiliging. Daarna volgt een test. Zet je schrap!
Stap 1 - Overgave
Stap 1 op de weg van heiliging is overgave. Daarmee geef je antwoord op
de vraag wie de baas is in je leven. De meeste mensen zijn zelf hun
eigen baas. Hun 'eigen ik' kraait koning. Ze beslissen zelf over hun
doen en laten. Hun zelfbeschikkingsrecht ligt in hun eigen handen.
"Geloof in jezelf'," zeggen ze. Hun trots zit in hun ego. Je hebt al
snel kans dat je op zo'n manier een egoïst wordt. Andere mensen
zitten je in de weg. Het is duidelijk dat ons trotse 'eigen ik'
allerlei problemen teweeg kan brengen.
Ons trotse 'ik' is het begin van alle zonden. Kwaad? Iemand liep mijn
ik in de weg. Jaloers? Omdat iemand mijn ik wist te overtreffen.
Liegen? Dat leek voordeliger voor mijn ik. Stelen? Mijn ik kwam iets
tekort. Bandeloos? Om mijn ik te bevredigen. (Spr. 21:4)
Zelfzucht leidt tot grote problemen. Zonde schaadt niet alleen jezelf,
maar ook de ander. Wat doe je eraan? Jezus heeft een radicale oplossing
voor dit oerprobleem. Hij plaatst tegenover zelfzucht zelfovergave. Hij
wil dat je je overgeeft aan Hem. Geloof in jezelf moet ingeruild worden
voor geloof in Jezus. "Je moet jezelf verliezen, om jezelf te kunnen
winnen," zegt Hij. En Hij gaf Zelf het voorbeeld.
Zoals Jezus Zichzelf overgaf aan het kruis, wil Hij dat jij je
overgeeft aan Hem. Waarom? Alleen op die manier kan Hij je vrij maken
van jezelf. Wat doet Hij dan met je eigen ik? Hij heiligt het. Hij wist
je eigen ik niet uit - nee, Hij wast het schoon. Je krijgt het terug om
vrij van zelfzucht optimaal te kunnen leven en jezelf optimaal te
kunnen geven. (Matt. 16:24-26, 2 Cor. 5:15, Rom. 8:32 Geloof je in
jezelf - dan verlies je je leven. Geloof je in God - dan win je je
leven. Paulus zegt het zo: Ik ben samen met Christus aan het kruis
gestorven. Daarom leef ik zelf niet meer, maar Christus leeft in mij.
Zolang ik nog in dit lichaam ben, leef ik door het geloof in de Zoon
van God. Hij hield zoveel van mij, dat Hij zijn leven voor mij heeft
overgegeven. (Gal. 2:20)
Stap 2 - Gehoorzaamheid
Op overgave (stap 1 op de weg van heiliging) volgt gehoorzaamheid (stap
2). Als je je leven aan God hebt overgegeven, zul je willen doen wat
Hij zegt. Je leert de kracht van gehoorzaamheid kennen. Het is de
kracht van het geloof. Want bij geloof hoort gehoorzaamheid. Geloven is
namelijk God vertrouwen. Jouw gehoorzaamheid toont aan dat je God op
Zijn Woord vertrouwt. (Rom. 1:5, 1 Sam. 15:22 en 23)
Is het mogelijk om God gehoorzaam te zijn? Ja, beslist. We kunnen weten
wat Hij wil. God heeft alles wat Hij van ons vraagt bekend gemaakt in
de Bijbel. Als we ons hart erop zetten om Hem gehoorzaam te zijn,
kunnen we Zijn wil volbrengen. Hij geeft Zijn Geest om ons daarbij te
helpen.
Gehoorzaamheid heeft verstrekkende gevolgen, net als ongehoorzaamheid.
God heeft een doel gesteld met jouw leven. Hij geeft je de opdracht om
dat doel te bereiken. Ben je ongehoorzaam, dan mis je je doel. Ben je
gehoorzaam, dan wordt God geëerd, ontvang jij heerlijkheid en
worden mensen gezegend. (2 Tim. 3:16, Micha 6:8, Joh. 14:15-17)
God is de enige die we moeten gehoorzamen. Hij is de enige autoriteit.
Hij is ook de enige die autoriteit kan overdragen. Elk gezag komt van
Hem. In het dagelijkse verkeer tussen mensen wordt er om gehoorzaamheid
gevraagd. Dat is nodig om de orde en vrede in de wereld te bewaren.
Maar er zit meer achter Gods bedoeling met gedelegeerd gezag. Daarmee
beschermt Hij de zwakkere. En geeft Hij mensen de gelegenheid om van
elkaar te leren en zich aan elkaar op te trekken. God delegeert Zijn
gezag aan Jezus (Matt. 28:18); de overheid (Rom. 13:1-7); de man in het
gezin (Ef. 5:22-24); de leiders in de kerkgemeenschap (Tit. 1:5-9, 1
Petr. 2:11-17).
Als we mensen moeten gehoorzamen, mogen we daarachter Gods gezag zien
en weten dat we uiteindelijk Hem gehoorzamen. Alle gezagsdragers werken
namelijk onder Gods gezag. Zij moeten Gods autoriteit erkennen en het
karakter van Gods gezag weerspiegelen. God zal dan ook verantwoording
van hen vragen. Als zij tegen Gods Woord en Zijn karakter ingaan,
moeten we God meer gehoorzaam zijn dan zulke mensen. (Hand. 5:29)
God vraagt om gehoorzaamheid. Natuurlijk is God geduldig en trouw. Maar
Hij is ook streng in Zijn opvoedingsmethoden. Zodra je besloten hebt om
Jezus te volgen, stel je je onder Zijn leiding en tucht. Hij pakt je zo
aan, dat je ook werkelijk kunt veranderen. Hij stelt de regels en
opdrachten. Hij verwacht dat je die gedisciplineerd uitvoert, ondanks
de weerstand die je tegenkomt.
Veel mensen kunnen je verzekeren dat hun leven er niet gemakkelijker op
geworden is nadat zij Jezus gingen volgen. Niet gemakkelijker, maar wel
rijker. En met een heerlijk vooruitzicht. De enig juiste reactie op
tucht is dan ook: doen wat God zegt. (Spr. 3 en 4, Hebr. 5:8, 1 Tim.
1:5)
Wat is jouw reactie? "HERE, stuurt U mij; ik zal gaan!" (Jesaja in
Jesaja 6:8) "Goed; de Here mag met mij doen wat Hij wil." (Maria in
Lukas 1:38) "Niet wat ik wil moet gebeuren, maar wat U wilt." (Jezus in
Mattheüs 26:39)
Ik zeg het nog eens: de enig juiste reactie op Gods Woord is
gehoorzaamheid. Niet omdat het moet, maar omdat je het graag doet. Je
onderwerpt je. Je bent bereid om alles te doen wat God voor jou in
gedachten heeft. Je bent gehoorzaam, omdat je van Hem houdt en omdat je
Hem vertrouwt. Je volgt Jezus van harte. (Gal. 5:16, )Fil. 2:3-11
Ook Jezus moest gehoorzaamheid leren. Zelfs al was Jezus de Zoon van
God, toch moest (ook) Hij uit ervaring leren wat gehoorzaamheid was.
Ook als dat pijn en verlatenheid betekende. Nadat Jezus had bewezen
daarin volmaakt te zijn, werd Hij de gever van eeuwige redding voor
alle mensen die Hem gehoorzamen. (Hebr. 5:8 en 9)
Stap 3 - Dienstbaarheid
Stap 3 op de weg van heiliging is dienen. Als je jezelf hebt
overgegeven aan Hem (stap 1) en je hebt besloten om Hem gehoorzaam te
zijn (stap 2) zal Hij je leren wat dienen betekent. Jezus was Zelf
namelijk het grootste deel van Zijn tijd bezig om mensen te dienen. Hij
wil dat wij in Zijn Geest leven en liefde in praktijk brengen door
mensen te dienen. Volgelingen van Jezus weten wat dienen is.
Dienen is niet populair. Mensen willen liever gediend worden. "Laat je
verwennen," heet het. Het komt onze trots niet goed uit als we zelf
moeten dienen. Maar Jezus kende geen trots. Hij leefde een overgegeven
leven. Hij wilde God de Vader gehoorzaam zijn. Hij zei: "Ik ben niet
gekomen om me te laten dienen, maar om zelf te dienen." Dat kon je
duidelijk zien. Hoe Hij mensen genas. Precies zei wat ze nodig hadden.
En altijd bereid was om te helpen. Of hoe Hij de discipelen de voeten
waste. Aan tafel bediende. En aan het kruis stierf als dienaar voor
alle mensen. Zelfs vandaag dient Hij mensen - wist je dat? Hij bidt
voor ons. (Joh. 13:1-17, Matt. 20:28, Hebr. 7:25)
Denk nog eens aan de vraag waar het hier om draait. Hoe moet je leven?
Jezus volgen, zeiden we. Maar Jezus volgen is mensen dienen. "Je zult
God liefhebben met alles wat in je is - en je naaste als jezelf", zegt
Hij. Wie God liefheeft zal om mensen geven. Je kunt het grote gebod
waar het in de Bijbel om draait niet op een andere manier uitleggen.
Want hoe wordt duidelijk dat je God liefhebt? Wanneer je Zijn liefde
voor mensen deelt. En hoe breng je tot uitdrukking dat je mensen
liefhebt? Door hen te dienen. Als je door hebt hoeveel Jezus voor jou
over heeft, wordt het minder moeilijk om zelf ook iets voor anderen
over te hebben. Je hebt zoveel liefde ontvangen, dat je daarvan wil
uitdelen. Dienen wordt een vanzelfsprekendheid. (Matt. 22:37-39, Gal.
5:13, Luk. 22:27, Matt. 25:40)
Dienen is bidden voor mensen; mensen helpen; aandacht geven en
luisteren; wat je hebt beschikbaar stellen; wie je bent met anderen
delen. Dienstbaarheid is liefde in praktijk gebracht. (Ef. 6:18, Hand.
16:9, Joh. 15:15, 1 Thess. 2:8)
Hoe leer je dat: dienen? Dienstbaarheid is de uitdrukking van een
nederig karakter. Nederigheid is het tegenovergestelde van trots. Een
nederig karakter bewerkt ook een tegenovergestelde levensstijl. Trotse
mensen leven opgefokt. Ze moeten van alles presteren en zoveel mogelijk
winnen. Nederige mensen kennen rust. Ze hebben niets te verliezen. Ze
hebben zichzelf verloren in Jezus. Ze vinden hun levensvulling in het
dienen van mensen. Ontspannen. Onbaatzuchtig. Opgewekt. Die levensstijl
kun je van Jezus leren. Hij kan je karakter vormen tot nederigheid en
dienstbaarheid. Gewoon, in de praktijk van alledag, tussen de mensen
waar jij je bevindt. (Matt. 11:28-30, Matt. 18:4, Matt. 20:26, Col.
3:12 en 23)
Een dienstknecht vindt zichzelf de minste; hij verwacht geen beloning;
hij dient blijmoedig; hij is trouw; hij dient met heel zijn hart. (Luk.
17:7-10, Joh. 10:10, Matt. 25:23, Spr. 23:26)
Waar kun je dienstbaar zijn? Het dagelijks leven is je werkterrein.
Iemand die Jezus wil volgen ziet overal wel een gelegenheid om mensen
te dienen. Je bent altijd bereid om iemand anders een dienst te
bewijzen. Het hoort bij een geheiligd leven. Met die houding toon je
iets van Jezus aan je omgeving.
a. Je dient thuis
God heeft een hart voor mensen. Jezus diende mensen. Mensen staan
centraal in Gods Koninkrijk. Daarom moeten mensen ook centraal staan in
ons eigen leven. Je dient geen idee. Geen organisatie. Geen verheven
doel. Je dient mensen. Zelfs de kleinste, de geringste is van belang.
Dienen in de Geest van Jezus kan beginnen waar je het dichtst bij
mensen leeft: gewoon thuis. (Col. 3:17-21)
b. Je dient de kerkgemeenschap
De kerk is de plaats waar mensen samenkomen en samen optrekken achter
Jezus. Je mag prioriteit geven aan deze mensen en hen dienen. Het zijn
je broers en zussen in het huisgezin van God. Hier kun je je
bekwaamheden, talenten, tijd en aandacht inzetten. Zo groei je in
dienstbetoon. Tegelijkertijd bouw je mee aan de groei van de
gemeenschap. In het dienen draag je iets over van Jezus. (1 Petr.
4:8-11)
c. Je dient de samenleving
Je mag ook dienstbaar zijn in de samenleving. Daar zijn de mensen die
misschien wel het meest behoefte hebben aan het dienstbetoon dat Jezus
voor staat. Je laat je in je opleiding, beroepskeuze en baan daarom
allereerst leiden door de vraag: hoe kan ik de mensen hier van dienst
zijn? En ook in je hobbies, de beoefening van een sport en in
vrijwilligerswerk ben je op zoek naar mogelijkheden om er te zijn voor
de ander. Overal waar je bent geef je blijk van een dienende houding.
(Gal. 6:9 en 10)
Jezus zegt: "Jullie moeten net zo zijn als Ik, want Ik ben niet gekomen
om Mij te laten dienen. Ik ben gekomen om te dienen en Mijn leven te
geven als losgeld voor vele mensen." (Matt. 20:28)
Stap 4 - Aanbidding
Op de weg van heiliging zijn er ook momenten om terug te kijken en
vooruit. Om te reageren op alles wat je van God weet en wat je met Hem
meemaakt. Om uitdrukking te geven aan je gevoelens en verwachtingen. En
om naar boven te kijken. Het volgen van Jezus voert vanzelf naar
aanbidding. Dat is dan ook stap 4.
Laat eens tot je doordringen wie God is. Hoe groot Hij is in Zijn werk.
In de schepping. In de geschiedenis. En hoe heilig Hij is in Zijn
wezen. Totaal anders dan je zou denken. Streng en toch vol van genade.
In Zijn liefde de mensen zo genegen, dat Hij ons trouw blijft, ondanks
alles. Kijk maar naar Jezus. En hoe Hij er alles aan doet om ons leven
inhoud te geven. Hij gaf zelfs Zijn Geest. Besef eens wie God is. Zo is
Hij - en nog veel meer. Hoe reageer je op Hem?
Eerbied is niet genoeg. Bewondering niet. Dankbaarheid niet.
Gehoorzaamheid niet. Het diepste besef dat in je leeft mag tot
uitdrukking komen. Het mag eruit breken. Er mag gezongen worden,
geloofd, geprezen. Gejuicht!
In de Bijbel wordt flink gejuicht. Mensen die God kennen en Hem
aanbidden juichen. De schepping juicht. Zelfs de levenloze dingen
juichen. God heiligt mensen, de schepping, Zijn plan. En wij mogen
daarin delen. Dat maakt onze diepste vreugde los. Alles juicht God
tegemoet, want Hij zal komen als Koning. (Ps. 95 - 100, Jes. 44:23,
Luk. 19:40)
God aanbidden. Dat doe je met je stem. Je brengt het onder woorden. Je
gebed wordt een lofzegging. Je zingt het uit in liederen. Alleen en in
de gemeente. De diepe vreugde van de Heilige Geest die Hij in je gelegd
heeft geef je de ruimte. Je brengt het naar buiten en richt het naar
God. Dat mag voorzichtig en ingehouden gebeuren, maar ook expressief en
uitbundig. Want het gaat wel om de uiterste heerlijkheid waar God ons
iets van heeft laten proeven.
Mág je zo blij zijn? Ondanks alle leed om je heen? Ja. Die
blijdschap is de bekroning van het besef dat het beste nog moet komen.
Je juicht God toe - omdat Hij er was, omdat Hij er is, en omdat Hij er
zal zijn. Hij is de Koning en Zijn Koninkrijk komt eraan en jij maakt
er nu al deel van uit. De vreugde daarover breng je vrijuit naar
buiten. Want zo is het. Het is helemaal waar. Daarom roepen we
"Hallelujah!" (wat betekent: laten we de HERE loven!) (Op. 5:11-14)
Lofzegging is het volle tegendeel van de dood. Loven is leven. Wie de
zin van het leven kent en zin heeft in dat leven, looft God. Daarom
looft de schepping God. Daarom loven de engelen God. Daarom looft de
gemeente van Jezus Christus God. En daarom zal in het eeuwige leven het
loven doorgaan. Ja! Ik zal God blijven loven en toejuichen!
Als je Jezus volgt wordt loven een levensstijl. De blijdschap dat je
mag leven met God komt er in allerlei omstandigheden uit. Je wilt Hem
daarom in alles wat je zegt en doet eren en aanbidden. Een geheiligd
leven is een leven van aanbidding. (Ps. 30:10, Rom. 8:31-39, Rom.
11:33-35, Fil. 4:4)
"U veranderde mijn droevig gebed in een blij danklied. U nam mijn
rouwkleding af en bekleedde mij met vreugde. Zodat ik voortdurend
lofliederen voor U zou zingen. HERE, mijn God, ik zal U altijd blijven
prijzen." (Ps. 30:12 en 13)
Stap 5 - Volharding
De afgelopen dagen hebben we geleerd dat heiliging een weg is. Een weg
van overgave. Gehoorzaamheid. Dienstbaarheid. Aanbidding. Ten slotte
betekent heiliging: doorzetten. Volharden. Je taak volbrengen. Vroeg of
laat zul je op je weg achter Jezus aan ontdekken dat je volharding
nodig hebt.
Jezus volgen doe je vrijwillig. Iedereen kan elk moment beslissen om
Jezus niet langer te volgen. Je bent vrij om de volgende stap achter
Hem aan te gaan of niet. Je kunt het proces van heiliging opgeven en
zonde toelaten. Je kunt het overgegeven leven afkappen en je
zelfbeschikkingsrecht zelf ter hand nemen. Je kunt ongehoorzaam worden
aan Gods Woord en andere stemmen volgen. Je kunt de dienst aan God en
mensen verwaarlozen en voor je eigen plezier gaan leven. Je kunt het
vertikken om God nog langer te aanbidden. Alle stappen uit dit boekje
kun je vergeten. Het kan allemaal. Telkens weer zul je voor de keus
komen te staan: volg ik Jezus verder - of niet? (1 Tim. 6:11-14)
De Bijbel is een realistisch boek. God windt er geen doekjes om. Jezus
volgen is niet gemakkelijk. Je zult tegenstand ervaren. Tegenstand om
je heen. Mensen die je vreemd vinden. Mensen die je misschien zelfs
bedreigen. Ga je door? Houd je stand? Je zult ook weerstand in jezelf
tegenkomen. Is er niets leukers te bedenken dan Jezus volgen? Heb ik er
nog wel zin in?
De Bijbel waarschuwt tegen die verzoekingen en verleidingen. Want hoe
realistisch die problemen ook zijn - de toekomst die voor je ligt is
minstens zo realistisch. Houd voor ogen dat het om je redding gaat. Er
volgt een beloning waar je de eeuwigheid mee kunt vullen - of een
eeuwige straf. Jezus volgen is een zaak van leven of dood. (Matt.
10:22, Jac. 1:2-4 en 12-16)
Het is waar: Jezus volgen is een hele klus. Je zult allerlei problemen
moeten overwinnen. Maar eigenlijk mag je blij zijn als je moeilijkheden
tegenkomt. Ze maken je geloof sterker. Het zijn uitdagingen om te
overwinnen. Je mag Jezus met Zijn Geest de gelegenheid geven om je
erdoorheen te helpen. Hij belooft immers dat Hij voor de uitkomst zal
zorgen? Als je problemen overwint, wint je geloof aan zekerheid. Je
hebt meer reden om God te vertrouwen. (Ps. 119:67, 2 Cor. 12:9 en 10, 1
Cor. 10:13, Rom. 5:3-5)
Hoe leef je? Geheiligd. In Jezus. Op je weg met Jezus is Hij niet
alleen je voorbeeld. Hij is ook degene die je helpt. Hij geeft je de
kracht die je nodig hebt om te overwinnen. Het is de kracht van de
Heilige Geest, die ook onze Helper genoemd wordt. Hij geeft moed.
Discipline. Vastberadenheid. Met Zijn hulp kun je tot het einde toe
volharden.
God heeft een levenstaak voor je. Wil je die ook volbrengen? Wie
volhardt tot het allerlaatst krijgt een beloning. Dat betekent
dóórgaan. Duidelijk zat. Daarom is de laatste stap die je
als volgeling van Jezus zet altijd: volharding. (Hebr. 12:1-13, Fil.
3:8-14, 2 Tim. 4:7 en
We moeten de baan afleggen die voor ons ligt, zonder op te geven.
Daarbij moeten wij blijven kijken naar Jezus, Die ons de weg wijst. Hij
is het doel van ons geloof. (Hebr. 12:1 en 2)
"Wie overwint zal Ik te eten geven van de levensboom die in de tuin van
God staat; zal niet door de tweede dood getroffen worden; zal Ik te
eten geven van het verborgen manna; zal Ik macht geven over vreemde
volken; zal Ik de morgenster geven; zal witte kleren aan krijgen; zal
Ik maken tot een zuil in het huis van Mijn God; mag bij Mij op de troon
zitten (woorden van Jezus in Openbaring 2 en 3).
Hoe leef jij? Test jezelf
Hoe leef jij voor God? Een leven wordt wel eens vergeleken met een
levenshuis. In onderstaande test stellen we jouw leven dan ook voor als
een huis. We zullen gaan kijken hoe het er voor staat met jouw
levenshuis!
Wat moet je in deze test doen? Ga alle vier verdiepingen langs. Zij
stellen de verschillende onderdelen van je leven voor. Bekijk elke
kamer. Ze zijn allemaal privé terrein. Jij bepaalt wie er
binnenkomt of niet. Mag God in al jouw kamers komen? "God, houdt U mij
in het oog en ken mijn hart. Toets mij. U mag alles weten wat in mij
omgaat. Let op of ik soms de verkeerde weg opga. Leid mij op Uw weg,
die naar Uw eeuwigheid voert." (Ps. 139 vers 23-24) Iedere kamer heeft
een deur met een sleutel. Die sleutel is Gods woord. Pak de sleutel om
God toe te laten. Probeer daarna de vragen eerlijk te beantwoorden.
Beantwoord in elke kamer de volgende drie vragen:
1. Mag Gods woord zeggen hoe dit deel van mijn leven eruit moet zien?
2. Mag Gods Geest dit deel van mijn leven op orde brengen en gebruiken tot eer van Hem?
3. Kan ik God van harte danken voor dit onderdeel van mijn leven?
Eerste verdieping: Jouw mentaliteit
De eerste afdeling van jouw levenshuis ligt grotendeels verborgen. Toch
wordt hier al helemaal zichtbaar wie je bent. Want wat erin zit, komt
eruit. Waar zit je hart? Waar ben je met je gedachten?
a. Kelder (je motieven)
Sleutel - Mattheüs 6 vers 33
De kelder ligt verscholen onder het huis, maar is wel direct gebouwd op
het fundament. Waar is je leven op gebouwd? Onder de oppervlakte
schuilen je motieven. De belangrijkste vraag is niet wát je
doet, maar waaróm. Voor wie leef je? In onze motivatie stuiten
we al direct op de vraag of je Jezus volgt of niet.
Vraag - Heb je afgerekend met een zelfzuchtig leven en leef je voor Jezus?
b. Gang (je houding)
Sleutel - Filippenzen 2 vers 3-5
De gang bepaalt vaak een eerste indruk die je van een huis krijgt. Zo
zegt onze houding ook iets van wat we in huis hebben. Ben je jezelf,
open en eerlijk? Of stuiten bezoekers op hardheid, trots, namaak? Geef
je houdingen over aan Jezus. Laat het van Hem afhangen hoe je overkomt.
Vraag: Mag Jezus jouw houding bepalen?
c. Bibliotheek (je gedachten)
Sleutel - Romeinen 12 vers 2
Wat sla je allemaal op in die kamer? Welke titels vullen de ruimte? Als
de bibliotheek van je leven grotendeels vuilnis bevat, zal de rest van
je leven er ook niet al te fris uitzien. Verkeerde gedachten kun je
weerstaan. Maar misschien moet je eerst opruiming houden.
Vraag - Staan mijn gedachten onder controle van Jezus?
d. Studeerkamer (training)
Sleutel - 2 Timotheüs 2 vers 15
Niets gaat vanzelf. Er is training en discipline nodig om iets te leren
en te ontwikkelen. In Gods Koninkrijk passen geen 'halve krachten' die
lui of slordig zijn. Hoeveel tijd besteed jij aan studie, training en
vorming in het volgen van Jezus?
Vraag - Doe ik alles wat ik kan op mijn weg met Jezus?
Tweede verdieping: Jouw geestelijk leven
De geestelijke binnenkamers van je leven zijn de centra van waaruit
alle andere gebieden van je leven beheerst worden. Zij bepalen de
diepte en de kracht van je leven met God.
a. Keuken (de Bijbel)
Sleutel - 2 Timotheüs 3 vers 14-17
Is voor jou geestelijk voedsel evenveel waard als lichamelijk voedsel?
Mag Gods Woord jouw gedachten dagelijks verversen? Weet jij de
antwoorden die de Bijbel geeft op de vragen die je tegen komt?
Vraag - Lees en herlees je de Bijbel intensief en regelmatig?
b. Toilet (het gebed)
Sleutel - Mattheüs 6 vers 6
Misschien een beetje rare vergelijking, maar dit is het kamertje waar
je helemaal alleen kunt zijn. Hier mag je met God bepraten wat er is
gebeurd en hoe het verder gaat. Hier mag je ook opruiming houden.
Zonder dagelijks contact met God stagneert je geestelijk leven.
Vraag - Zet je dagelijks tijd apart om alleen met God te zijn?
c. Zitkamer (een getuige zijn)
Sleutel - Johannes 15 vers 27
Hier ontmoet je bekenden, met wie je je leven deelt. Jezus heeft ons
hier geplaatst als Zijn vertegenwoordigers. Daarom mogen we vrijmoedig
uitdelen van ons leven met Hem.
Vraag - Wil je graag met anderen praten over Jezus?
d. Stookhok (kracht ontvangen)
Sleutel - Handelingen 1 vers 8
In deze ruimte wordt de energie geleverd voor het hele huis. De
krachtbron in ons geestelijk leven is de Heilige Geest. Hij wil het
werk wat Jezus in deze wereld begon door ons leven heen voortzetten.
Vraag - Ben je vol van de Heilige Geest zodat Hij door je heen Zijn werk kan doen?
Derde verdieping: Jouw sociale leven
Op deze verdieping ben je waarschijnlijk veel te vinden. Hier komen ook
veel andere mensen langs. Daarom zijn deze kamers belangrijk om een
vertegenwoordiger te zijn van Jezus voor jouw omgeving.
a. Logeerkamer (je vrienden)
Sleutel - Jakobus 4 vers 4
Vriendschappen zeggen veel over wie je bent of wie je wilt zijn. Wie is
er van invloed op jouw leven? En welke invloed heb jij op je vrienden?
Zorg dat je vriendschappen je niet afhouden van je leven voor Jezus.
Laten ze liever een stimulans zijn om je weg met Jezus te gaan.
Vraag - Staan mijn vrienden mijn omgang met Jezus niet in de weg?
b. Woonkamer (je familie)
Sleutel - Efeziërs 6 vers 1-3
Bij de mensen die jou het beste kennen zal God je speciaal beproeven.
Juist in de meest gewone dingen komt naar voren wie je echt bent.
Vraag - Eer je God, ook in je gedrag tegenover je familie?
c. Kantoor (je kwaliteiten)
Sleutel - Mattheüs 25 vers 29
Iedereen heeft capaciteiten om andere mensen te dienen. Daarmee laat je
zien dat Jezus in je leeft. In hoeverre benut jij je mogelijkheden en
talenten om er te zijn voor Jezus?
Vraag - Heb jij al je kwaliteiten beschikbaar gesteld voor Jezus?
d. Rommelkamer (je tijd)
Sleutel - Efeziërs 5 vers 15-17
Aanrommelen met tijd is zonde. Ga bewust met je tijdsbesteding om. Ren
niet achter allerlei grillen aan. Verlummel je tijd ook niet. Benut je
tijd effectief en zorg ook voor rust en ontspanning op z'n tijd.
Vraag - Mag Jezus jouw agenda plannen?
Vierde verdieping: Jouw fysieke leven
Volgelingen van Jezus hebben ook hun lichaam beschikbaar gesteld aan
Hem. Het lichaam is geen dom omhulsel waar je geen aandacht aan hoeft
te besteden. Het is ook geen ding waar je een goddelijke verschijning
van moet maken. Het is een wezenlijk onderdeel van jezelf. Als je Jezus
wilt volgen hoort daar je lichaam ook bij.
a. Badkamer (je uiterlijk en hygiëne)
Sleutel - Romeinen 12 vers 1
De manier waarop je jezelf verzorgt en kleedt bepaalt voor een groot
deel hoe je over komt. Het zegt iets over jezelf, dus ook over je leven
met Jezus. Eet- en drinkgewoontes horen daar ook bij. Het komt in het
leven met Jezus vaak op de 'gewone' dingen aan. En of je in die gewone
dingen God wil eren.
Vraag - Krijgt jouw omgeving een goede indruk van een volgeling van Jezus als men jou ziet?
b. Slaapkamer (je seksuele leven)
Sleutel - 1 Thessalonicenzen 5 vers 22-24
Seksuele verlangens zijn mooi zolang je er de baas over bent. Het is
niet de bedoeling dat je je lichaam misbruikt of een slaaf wordt van
seksuele begeerten. Het is belangrijk dat je alert blijft op je manier
van denken.
Vraag - Mag Gods Geest ook jouw verlangens en relaties besturen?
Wat kun je doen met deze test?
Misschien heb je sommige vragen met 'nee' moeten beantwoorden. Ik raad
je aan om deze 'kamers' de komende tijd extra aandacht te geven. Breng
ze voortdurend in je gebed in Gods licht. Raadpleeg de Bijbel op deze
onderwerpen. Misschien is het nodig om hulp in te schakelen van oudere
volgelingen van Jezus.
Hoe leef jij? Maak werk van jezelf als volgeling van Jezus. God wil
jouw ten goede veranderen. Jij bent kostbaar in Zijn ogen. Hij wil dat
je op Jezus zult gaan lijken. Je mag er zeker van zijn dat Hij je met
Zijn Heilige Geest wil vullen tot in alle uithoeken van jouw leven! Doe
wat Jezus zegt: "Wie naar Mij luistert en doet wat Ik zeg, is
verstandig. Hij lijkt op een man die zijn huis op een rots bouwt."
(Matt. 7 vers 24) Maar voordat je aan de slag gaat: realiseer je dat je
Gods geliefde kind bent. Daar doet jouw eigen gedrag niets aan af. Wil
je veranderen, doe dat dan vanuit de zekerheid dat God je alles wil
geven wat hij voor al zijn kinderen beschikbaar heeft. Je bent gered en
gerechtvaardigd, daarom kun je veranderen en groeien in een geheiligd
leven.
De verschillende Nederlandse Vertalingen
Vertalingen verschillen van elkaar omdat ze in verschillende tijden
zijn gemaakt, omdat de vertalers soms zijn uitgegaan van verschillende
versies van de grondtekst (soms zelfs in verschillende talen) en omdat
vertalers hun eigen vertaalopvattingen hebben. Bij "Vertalingen
vergeleken" laten we zien wat dat in de praktijk betekent.
De bekendste Nederlandse vertalingen zijn de volgende
Delftse Bijbel
Dit is de eerste gedrukte Bijbel van ons land. Het is de gedrukte
versie van een middeleeuwse vertaling, die dus is gemaakt vanuit het
Latijn. Deze vertaling is ontstaan in de omgeving van Brussel, en de
taal is daarom Zuidnederlands. Hij bevat alleen het OT zonder de
Psalmen. De vertaling dateert van ca. 1360 en de druk van 1477.
Keulse Bijbel
Dit is de eerste complete Bijbel die in ons land verscheen. Hij dateert
van kort na de Delftse Bijbel (ca. 1480), maar er is een nieuwe
vertaling voor gemaakt die dus ruim 100 jaar jonger is dan die van de
Delftse Bijbel. De uitgangstaal was ook nu Latijn. Deze Bijbel werd
gedrukt te Keulen in het Hoogduits en het Westnederduits. Dat laatste
werd gesproken in het oosten van ons land.
Liesveldtbijbel
Luther was de eerste die de Bijbel begon te vertalen uit het Grieks en
het Hebreeuws. De Liesveldtbijbel is een vernederlandsing van de
Lutherbijbel. Het is daarmee de eerste Nederlandse Bijbel die niet
teruggaat op de Latijnse tekst. Van Liesveldt werkte in Antwerpen; de
taal van de vertaling is Brabants. Luther vertaalde nogal vrij, en dit
kenmerkt dus ook de Liesveldtbijbel. Deze Bijbel is lange tijd zeer
populair geweest in ons land; het was de voornaamste Bijbel van de
reformatie.
Deux Aes Bijbel
De Deux Aes Bijbel is ontstaan in de tweede helft van de zestiende eeuw
(eerste druk 1561-62). De vertaling, een bewerking van de
Liesveldtbijbel, is een reactie op die volgens Luther die men toch te
vrij was gaan vinden. Dit is de voornaamste Nederlandse Bijbel geweest
tijdens de tachtigjarige oorlog.
Biestkensbijbel
De Biestkensbijbel is een vertegenwoordiger van de bijbelvertalingen in
gebruik bij religieuze minderheden, in dit geval de doopsgezinden (en
lange tijd ook de luthersen). De eerste druk van ca. 1560 was de eerste
Bijbel in ons land waarin de hoofdstukken in verzen waren ingedeeld.
Statenvertaling (oorspronkelijk)
De Statenvertaling was een bewuste poging om te komen tot een
(reformatorische) standaardbijbel. Bij de vertaling werd niet uitgegaan
van één min of meer toevallig handschrift met de
oorspronkelijke tekst, maar van een zo goed mogelijk gereconstrueerde
grondtekst (Textus Receptus). Ook werd niet vertaald door
één man maar door een groep predikanten. Omdat deze uit
het hele land bijeengeroepen werden was de taal van deze vertaling voor
het hele land aanvaardbaar. Men heeft zelfs wel gezegd dat de
gemeenschappelijke taal er juist door de Statenvertaling is gekomen.
Het vertalen duurde van 1626 tot 1636; de eerste druk dateert van 1637.
Statenvertaling (herzien)
Sinds de negentiende eeuw is de Statenvertaling aanmerkelijk herzien.
Spelling en taal werden aanzienlijk gemoderniseerd, zonder evenwel het
wezen van de vertaling zelf aan te tasten.
Moerentorfbijbel
De Leuvense Bijbel was het katholieke antwoord op de steeds grotere
verspreiding van protestantse Bijbels. De Moerentorf-versie stamt van
1599 en is dus ouder dan de Statenvertaling. Het was, getrouw aan het
standpunt van de kerk, een vertaling uit het Latijn. Moerentorf was
geheel alleen verantwoordelijk voor de vertaling. Het was uiteraard een
Zuidnederlandse vertaling.
Petrus Canisius Vertaling
De vertaling door de vereniging Petrus Canisius is de eerste
Nederlandse katholieke vertaling die niet meer is uitgegaan van het
Latijn, maar van de oorspronkelijke talen. Het Nieuwe Testament werd
uitgebracht in 1929 en het Oude in 1937. De complete Bijbel kwam na de
oorlog in 1948 beschikbaar.
Willibrord Vertaling
De Willibrord Vertaling is de thans gangbare katholieke vertaling. Hij
wordt gekenmerkt door een moderner taalgebruik, dat echter gepaard gaat
met een vrijere opvatting van vertalen (dynamisch-equivalent methode).
Nieuwe Vertaling van het NBG (NBG 1951)
De Nieuwe Vertaling van het Nederlandse Bijbelgenootschap is kort na de
oorlog uitgebracht als een opvolger van de Statenvertaling. Er is aan
gewerkt door theologen van verschillende richtingen, om hem acceptabel
te maken voor mensen met uiteenlopende kerkelijke achtergrond. Om
vooral het conservatieve deel van het publiek niet af te schrikken is
het taalgebruik nadrukkelijk conservatief gehouden, zodat het verschil
met de oude Statenvertaling niet te groot zou worden.
Groot Nieuws Bijbel
De Groot Nieuws Bijbel is een moderne vertaling in de "omgangstaal",
die door het NBG en de KBS (katholieke bijbelstichting)
gemeenschappelijk is gemaakt en uitgebracht. Het taalgebruik is zeer
hedendaags, maar de vertaling is daardoor wel veel vrijer geworden. In
1996 is er een herziene versie uitgebracht die meer een parafrase is.
Het Boek
'Het Boek' is een voorbeeld van een zogenaamde parafrase waarbij het verhaal meer naverteld dan vertaald wordt.
Nieuwe Bijbelvertaling (NBV)
De Nieuwe Bijbel Vertaling is onlangs verschenen (oktober 2004). Deze
wordt beschreven als een interconfessionele vertaling. Aan deze
vertaling hebben naast protestantse en katholieke kerken ook de joodse
gemeenschap meegewerkt (het Oude Testament). De bedoeling was om in
modern Nederlands (doeltaalgericht) zo dicht mogelijk bij het origineel
te blijven. Ook wordt meer aandacht geschonken aan de taalstijl van het
origineel. Er is momenteel nog enige discussie over deze vertaling.
|